THỊ TRƯỜNG PHÂN PHỐI BÁN LẺ 2020 - 2021, ĐÂU LÀ HƯỚNG ĐI CHO DOANH NGHIỆP VIỆT?

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng cấp bách, chuyển đổi xanh đang trở thành xu hướng tất yếu cho các doanh nghiệp hướng tới phát triển bền vững. Không chỉ là một khẩu hiệu, chuyển đổi xanh kết hợp chặt chẽ với chuyển đổi số để tạo nên một mô hình hiệu quả, thân thiện với môi trường. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ chuyển đổi xanh là gì, lý do doanh nghiệp cần thực hiện, mối liên hệ với chuyển đổi số, và các bước bắt đầu cụ thể.

1. Chuyển đổi xanh là gì?

Chuyển đổi xanh (Green Transformation – GX) là thuật ngữ chỉ những nỗ lực nhằm đạt được một tương lai bền vững và thân thiện với môi trường. Khái niệm này bao gồm một tập hợp các chính sách, chiến lược và thực tiễn với mục tiêu đảm bảo tính bền vững về kinh tế, xã hội và môi trường. Mục tiêu chính của chuyển đổi xanh bao gồm tăng cường hiệu quả sử dụng năng lượng, giảm lượng khí thải carbon, thúc đẩy sử dụng bền vững tài nguyên thiên nhiên, giảm thiểu ô nhiễm môi trường và tăng cường sự tham gia của xã hội.

Chuyển đổi xanh là việc xây dựng nền kinh tế với mức phát thải từ thấp đến rất thấp dựa trên tiêu chuẩn về phát triển xanh, sử dụng tiết kiệm và hiệu quả các nguồn tài nguyên thiên nhiên đồng thời ngăn chặn tình trạng suy giảm đa dạng sinh thái. Một nền kinh tế xanh được cụ thể hóa với những nhà máy và xí nghiệp ít khói bụi, sử dụng nguồn năng lượng sạch và có thể tái tạo. Cụ thể hơn, doanh nghiệp theo xu hướng chuyển đổi xanh sẽ vận hành hoạt động sản xuất và kinh doanh thân thiện với môi trường và sức khỏe con người.

Chuyển đổi xanh đòi hỏi các doanh nghiệp phải chuyển đổi cách thức kinh doanh hiện nay nhằm tạo ra tăng trưởng đồng thời bảo vệ nguồn lực, chuyển đổi hiệu quả ở cấp độ quy trình, vận hành, sản phẩm, mô hình kinh doanh và văn hóa.

Đọc thêm: Bức tranh thực tế của chuyển đổi số đang dần thay đổi những gì?

2. Vì sao doanh nghiệp cần thực hiện Chuyển đổi xanh?

Trong thời đại mà người tiêu dùng ngày càng ưu tiên sản phẩm xanh, việc thực hiện chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mà là nhu cầu cấp thiết. Đầu tiên, doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định pháp lý ngày càng nghiêm ngặt, như Chiến lược Tăng trưởng Xanh 2021-2030 của Việt Nam, vốn siết chặt kiểm soát phát thải và bảo vệ môi trường. Việc không chuyển đổi có thể dẫn đến phạt nặng hoặc mất thị trường xuất khẩu.

Hơn nữa, chuyển đổi xanh mang lại tiết kiệm chi phí dài hạn, dù ban đầu có thể tốn kém, nhưng nó giúp giảm hóa đơn năng lượng lên đến 20-30% nhờ tối ưu hóa quy trình. Theo báo cáo của McKinsey, các công ty áp dụng kinh tế tuần hoàn có thể tiết kiệm hàng tỷ USD mỗi năm. Đồng thời, nó nâng cao hình ảnh thương hiệu và lòng trung thành khách hàng, khi 78% người tiêu dùng toàn cầu sẵn sàng thay đổi thói quen mua sắm để giảm tác động môi trường, theo Nielsen.

Ngoài ra, chuyển đổi xanh còn giảm rủi ro và tăng khả năng phục hồi trước biến đổi khí hậu, vốn gây ra thiên tai và gián đoạn chuỗi cung ứng, bằng cách đa dạng hóa nguồn nguyên liệu. Cuối cùng, nó mở ra cơ hội tiếp cận vốn xanh từ các quỹ đầu tư ESG, như chương trình JETP của Việt Nam với 15,5 tỷ USD hỗ trợ. Nếu doanh nghiệp của bạn đang đối mặt với cạnh tranh khốc liệt, chuyển đổi xanh chính là chìa khóa để dẫn đầu, kết hợp với phát triển bền vững để tạo giá trị lâu dài.

3. Mối liên hệ giữa chuyển đổi xanh và chuyển đổi số

Chuyển đổi số song hành cùng chuyển đổi xanh là sự kết hợp hoàn hảo, nơi công nghệ số trở thành “cầu nối” để thực hiện các mục tiêu môi trường. Các chuyên gia thường gọi đây là “Digital Green Transformation” – sự hòa quyện giữa hai xu hướng lớn của thế kỷ 21.

Cụ thể, công nghệ số hỗ trợ theo dõi và tối ưu hóa qua IoT và AI, giúp giám sát thời gian thực lượng phát thải carbon và giảm năng lượng tiêu thụ trong nhà máy. Dữ liệu lớn (Big Data) hỗ trợ quyết định xanh bằng cách dự báo nhu cầu và giảm lãng phí logistics, ví dụ tối ưu tuyến đường giao hàng để cắt giảm khí thải CO2. Blockchain đảm bảo tính minh bạch trong chuỗi cung ứng bền vững, theo dõi nguồn gốc sản phẩm xanh từ nông trại đến người tiêu dùng, trong khi các nền tảng số như ứng dụng di động khuyến khích hành vi xanh qua gợi ý tuyến đường tiết kiệm nhiên liệu.

Ở Việt Nam, Chính phủ đang thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, song hành với tăng trưởng xanh. Tóm lại, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số không tách rời; chúng bổ trợ lẫn nhau để đạt phát triển bền vững, nơi công nghệ không chỉ hiệu quả mà còn thân thiện với Trái Đất.

4. Doanh nghiệp nên bắt đầu từ đâu?

Thực hiện chuyển đổi xanh có thể nghe phức tạp, nhưng với cách tiếp cận từng bước, mọi doanh nghiệp đều có thể bắt đầu một cách chuyển đổi số song hành cùng chuyển đổi xanh. Trước hết, hãy đánh giá hiện trạng bằng kiểm toán môi trường (carbon footprint audit) để xác định điểm nóng phát thải, sử dụng công cụ miễn phí như GHG Protocol hoặc phần mềm số như Microsoft Sustainability Manager.

Tiếp theo, đặt mục tiêu cụ thể theo nguyên tắc SMART, chẳng hạn giảm 20% năng lượng sử dụng trong 2 năm, và cam kết công khai để tăng trách nhiệm, như tham gia sáng kiến Net Zero. Sau đó, đầu tư công nghệ số với các giải pháp giá rẻ như cảm biến IoT cho theo dõi năng lượng hoặc phần mềm ERP xanh; ở Việt Nam, các chương trình hỗ trợ từ Bộ Công Thương có thể tài trợ lên đến 50% chi phí.

Đồng thời, tập trung đào tạo và thay đổi văn hóa bằng cách tổ chức workshop về phát triển bền vững cho nhân viên, khuyến khích sáng kiến nội bộ như chương trình “Green Office” để giảm giấy tờ. Cuối cùng, hợp tác với đối tác như các hiệp hội xanh (VCCI) hoặc startup công nghệ, sử dụng KPI số để theo dõi tiến độ và điều chỉnh hàng quý. Bắt đầu nhỏ, như thay thế đèn LED hoặc tối ưu hóa quy trình số, sẽ tạo đà cho thay đổi lớn. Nhớ rằng, phát triển bền vững là hành trình marathon – kiên trì sẽ mang lại ROI cao.

Đọc thêm: Hiểu đúng về chuyển đổi số: Những khái niệm cơ bản mọi doanh nghiệp cần nắm

Chuyển đổi xanh không chỉ là xu hướng mà là tương lai của kinh doanh bền vững. Khi chuyển đổi số song hành cùng chuyển đổi xanh, doanh nghiệp không chỉ bảo vệ môi trường mà còn tăng trưởng mạnh mẽ. Hãy hành động ngay hôm nay để trở thành phần của nền kinh tế xanh! Nếu bạn cần tư vấn Chuyển đổi số cụ thể, hãy liên hệ với IRTECH để được tư vấn chi tiết nhất.